مقدمه ای بر معماری بیونیک
 

از قرنها پیش بشر در رابطه تنگاتنگ با طبیعت به سر برده است و برای تهیه مایحتاج زندگی خود از منابع موجود در آن الهام می گرفته است. انسان به مرور در روابط و ساختار درونی و بیرونی، تناسبات اجزاء و پیکره ها و الگوهای حرکتی و بهتر است بگوئیم در ارتباطات حاکم بر آفرینش و هندسه آن تفکر می نموده است. بی شک نظام حاکم بر طبیعت، انسان را از گذشته ای دور به استفاده از این روابط سوق داده و در بهره گیری از خصوصیات مستتر در این گستره قانونمند ترغیب نموده است اما آنچه که مسلم است بی توجهی نسبت به طبیعت به مرور از گذشته تا به امروز منجر به بروز تنش های گوناگون برای معماران و مهندسین گردیده است. معماری به مرور زمان به کلافی سردرگم تبدیل شده که اصیل ترین و اساسی ترین تکیه گاه خود که همان طبیعت می باشد را از دست داده است. به راستی زمان آن نرسیده است تا تئوری پردازی در راستای آشتی میان طبیعت و معماری آغاز گردد و برای نجات روح و روان انسان معاصر به طبیعت نگاهی دوباره داشته باشیم و به عزم جبران بی مهری های بسیاری که به آن روا داشته ایم بپاخیزیم؟
 


 

این امر محقق نخواهد شد مگر آنکه مهندسان و معماران با خلاقیت و چشمان تیزبین و شناخت سیستم و ساختار طبیعت و استفاده درست از مواردی که در طبیعت مشاهده می کنند، اقدام به طراحی می نمایند. تقلید از طبیعت فواید بسیاری خواهد داشت. با توجه به اینکه طبیعت امروز حاصل قرن ها تکامل می باشد و این شرایط را برای ما فراهم نموده تا از این فرایند تکامل الگوبرداری نمائیم، به این نتیجه خواهیم رسید که مهندسان و معماران می توانند با الگوبرداری و تلفیق طبیعت با معماری و تکنیک های فنی، پاسخگوئی نیازهای اساسی انسان امروز و آینده باشند و یا در یک جمله اگر کمی در مسیر پیشرفت تکنولوژی دقت و تامل کنیم، کم و بیش به منابه الهام بخش برخی پدیده ها پی خواهیم برد و خواهیم دید که هر پدیده صنعتی یا ساختمانی از کدامین الگوی موجود در طبیعت الهام گرفته است.
 


 

رهاورد این تلفیق، دست یافتن به دو واژه بیولوژی و تکنیک است که عرصه علم بیونیک را تعریف می نمایند که در واقع دانشی است که مسایل فنی را از راه های زیستی حل می کند. پیشگامان این عرصه نقطه تمرکز معماران بیونیک را استفاده به جا از مواردی در طبیعت می دانند که موجب استحکام ساختمان و ایجاد تنوع و آرامش در محیط زندگی می شود. روح بخشیدن به ساختمان یکی از تمایلات معماری بیونیک است و برترین ویژگی یک ساختمان توانائی القای زنده بودن آن است.
آشنائی با معماری بیونیک باعث تغییر در نگرش به معماری می شود. در معماری ایرانی احترام به طبیعت و استفاده صحیح از آن دلیل ماندگاری آن بوده است که اینک در گذر زمان به دست فراموشی سپرده شده است. اکنون با فراگیری و بهره جویی از این معماری بار دیگر معماری ایران با طبیعت آشتی خواهد کرد و طبیعت را در ساختار منازل ما به جریان خواهد انداخت. می بایست گامی نو در راستای ساخت کشور عزیزمان ایران برداشت و این به منصه ظهور نخواهد رسید مگر با شناخت جدیدترین علوم معماری. برای ساخت آینده، امروز می بایست تلاش نمود.
 

نوشتاری از مهندس فاضل هاشمی زاده
 

Print Friendly, PDF & Email